Thiết bị nhà thông minh

Thiết bị nhà thông minh là gì?

Thiết bị nhà thông minh là các thiết bị điện và điện tử có khả năng kết nối, điều khiển từ xa hoặc hoạt động tự động theo điều kiện được thiết lập. Người dùng có thể quản lý thiết bị bằng điện thoại, giọng nói, công tắc, cảm biến hoặc các kịch bản Smart Home.

Khác với thiết bị điện truyền thống chỉ hoạt động khi có thao tác trực tiếp, thiết bị điện thông minh có thể hẹn giờ, kiểm tra trạng thái và phối hợp với các thiết bị khác. Ví dụ, cảm biến phát hiện chuyển động có thể kích hoạt đèn; công tắc có thể tắt theo lịch; rèm tự động mở vào buổi sáng; camera gửi thông báo khi phát hiện sự kiện.

Nếu mới tìm hiểu về mô hình hoạt động của hệ thống, bạn có thể xem thêm bài nhà thông minh là gì.

Lợi ích khi sử dụng thiết bị điện thông minh

Điều khiển thiết bị từ xa

Các thiết bị tương thích cho phép người dùng bật, tắt hoặc kiểm tra trạng thái trên điện thoại. Tính năng này hữu ích khi cần kiểm tra đèn, ổ cắm, rèm cửa hoặc thiết bị điện sau khi đã rời nhà.

Xem thêm về giải pháp điều khiển thiết bị từ xa qua điện thoại.

Tự động hóa công việc hằng ngày

Người dùng có thể cài đặt lịch hoạt động hoặc kết hợp nhiều thiết bị trong một kịch bản. Một số ví dụ thường gặp gồm:

• Tự động bật đèn khi cảm biến phát hiện người.
• Tắt các thiết bị đã chọn khi kích hoạt chế độ rời nhà.
• Mở rèm và bật đèn theo khung giờ buổi sáng.
• Bật điều hòa trước khi người dùng về nhà.
• Gửi cảnh báo khi cảm biến cửa phát hiện trạng thái bất thường.
• Tự động tắt thiết bị sau khoảng thời gian cài đặt.

Khả năng tự động hóa cụ thể phụ thuộc vào giao thức, ứng dụng và mức độ tương thích của từng thiết bị.

Quản lý tập trung

Thay vì sử dụng từng công tắc hoặc điều khiển riêng lẻ, người dùng có thể quản lý nhiều thiết bị trên cùng ứng dụng tương thích. Hệ thống được tổ chức theo phòng, nhóm thiết bị hoặc kịch bản giúp thao tác nhanh và thuận tiện hơn.

Nâng cao tiện nghi và an ninh

Camera, khóa cửa, cảm biến cửa, cảm biến chuyển động và chuông cửa có hình giúp người dùng theo dõi các khu vực cần thiết. Công tắc, ổ cắm, đèn và rèm tự động hỗ trợ nâng cao trải nghiệm sử dụng hằng ngày.

Thiết bị thông minh là một phần hỗ trợ giám sát và điều khiển; không thay thế hoàn toàn các biện pháp an toàn điện, phòng cháy hoặc an ninh chuyên dụng.

Các nhóm thiết bị nhà thông minh phổ biến

Công tắc thông minh

Công tắc thông minh được sử dụng để điều khiển đèn và các thiết bị điện. Ngoài thao tác trực tiếp trên mặt công tắc, một số model còn hỗ trợ điều khiển từ xa, hẹn giờ, điều khiển bằng giọng nói và kết hợp với cảm biến.

EITsmart cung cấp công tắc WiFi, Zigbee, công tắc công suất cao, công tắc cửa cuốn và nhiều dòng thiết kế mặt kính. Người dùng nên lựa chọn theo số mạch, công suất tải, kích thước đế âm và giao thức đang sử dụng.

Ổ cắm điện và ổ cắm thông minh

Danh mục ổ cắm điện gồm ổ cắm 3 chấu, ổ cắm âm tường, âm sàn, USB Type-C, ổ cắm chống nước và các mẫu tích hợp công tắc hoặc cổng mạng.

Ổ cắm thông minh bổ sung khả năng bật tắt từ xa, hẹn giờ hoặc theo dõi điện năng tùy model. Đây là cách đơn giản để nâng cấp đèn bàn, quạt, máy lọc không khí và nhiều thiết bị sử dụng phích cắm.

Đèn thông minh

Đèn thông minh cho phép điều chỉnh độ sáng, nhiệt độ màu hoặc màu sắc trên các model tương thích. Người dùng có thể tạo chế độ chiếu sáng cho sinh hoạt, làm việc, xem phim hoặc thư giãn.

Ngoài các loại đèn điều khiển bằng điện thoại, EITsmart còn có đèn LED cầu thang thông minh tự động sáng tuần tự theo hướng di chuyển, giúp tăng khả năng quan sát và tạo điểm nhấn cho cầu thang.

Cảm biến thông minh

Cảm biến thông minh đóng vai trò thu thập trạng thái và kích hoạt tự động hóa. Tùy sản phẩm, cảm biến có thể nhận biết chuyển động, trạng thái đóng mở cửa, sự hiện diện hoặc các điều kiện môi trường.

Ví dụ, cảm biến chuyển động có thể kết hợp với công tắc để bật đèn khi có người; cảm biến cửa có thể gửi thông báo hoặc kích hoạt một kịch bản đã thiết lập.

Camera thông minh

Camera thông minh hỗ trợ quan sát khu vực nhà ở, cửa hàng hoặc văn phòng. Tính năng cụ thể có thể gồm xem hình ảnh từ xa, đàm thoại, phát hiện chuyển động và gửi thông báo.

Khi lựa chọn camera, cần xem xét vị trí lắp trong nhà hay ngoài trời, góc quan sát, độ phân giải, khả năng lưu trữ và điều kiện mạng tại công trình.

Khóa cửa thông minh

Khóa thông minh cung cấp nhiều phương thức mở cửa tùy model như vân tay, mật mã, thẻ từ, chìa cơ hoặc ứng dụng.

Trước khi lựa chọn, khách hàng cần kiểm tra loại cửa, độ dày cửa, kích thước đố cửa, hướng mở và nhu cầu quản lý người dùng. Không phải model khóa nào cũng lắp được trên mọi loại cửa.

Rèm cửa thông minh

Rèm cửa thông minh sử dụng động cơ để đóng hoặc mở rèm bằng điều khiển, điện thoại hay kịch bản tự động. Hệ thống phù hợp với phòng khách, phòng ngủ, phòng chiếu phim, văn phòng và các khu vực có rèm khổ lớn.

Kích thước ray, loại rèm, trọng lượng vải và nguồn điện chờ cần được xác định trước khi lựa chọn động cơ.

Bộ điều khiển hồng ngoại

Bộ điều khiển hồng ngoại thông minh giúp điều khiển các thiết bị sử dụng remote hồng ngoại như TV, điều hòa hoặc quạt trên ứng dụng tương thích.

Thiết bị cần được bố trí ở vị trí có thể truyền tín hiệu tới thiết bị cần điều khiển. Khả năng tương thích phụ thuộc vào mã remote và model của thiết bị gia dụng.

Gateway – bộ điều khiển trung tâm

Bluetooth Zigbee Gateway làm nhiệm vụ kết nối các thiết bị Zigbee hoặc Bluetooth tương thích với hệ thống mạng và ứng dụng.

Gateway thường cần thiết khi sử dụng cảm biến, công tắc hoặc thiết bị Zigbee. Khi lựa chọn, cần kiểm tra số lượng thiết bị hỗ trợ, giao thức và hệ sinh thái tương thích.

Loa thông minh

Loa thông minh có thể đóng vai trò trợ lý giọng nói và điều khiển các thiết bị tương thích. Người dùng có thể phát lệnh bật đèn, đóng rèm hoặc kích hoạt kịch bản mà không cần mở điện thoại.

Khả năng điều khiển bằng giọng nói phụ thuộc vào nền tảng, ngôn ngữ và mức độ tương thích của từng thiết bị.

Bảng chọn nhanh thiết bị Smart Home

Nhu cầu	Nhóm thiết bị phù hợp
Điều khiển đèn từ xa	Công tắc thông minh, đèn thông minh
Hẹn giờ thiết bị điện	Công tắc hoặc ổ cắm thông minh
Tự động bật đèn khi có người	Cảm biến chuyển động kết hợp công tắc hoặc đèn
Theo dõi cửa ra vào	Cảm biến cửa, camera, chuông cửa có hình
Mở cửa không cần chìa	Khóa cửa thông minh
Điều khiển điều hòa, TV	Bộ điều khiển hồng ngoại
Tự động đóng mở rèm	Động cơ và bộ rèm thông minh
Điều khiển bằng giọng nói	Loa thông minh và thiết bị tương thích
Xây dựng mạng thiết bị Zigbee	Zigbee Gateway
Tạo hiệu ứng cầu thang	Đèn LED cầu thang thông minh

Nên chọn thiết bị WiFi hay Zigbee?

WiFi và Zigbee là hai giao thức phổ biến trong hệ thống nhà thông minh. Mỗi loại phù hợp với một quy mô và nhu cầu khác nhau.

Thiết bị WiFi

Thiết bị WiFi thường kết nối trực tiếp với router và không cần Zigbee Gateway riêng. Đây là lựa chọn phù hợp khi cần lắp một số thiết bị độc lập hoặc nâng cấp từng khu vực.

Khi số lượng thiết bị WiFi tăng lên, cần kiểm tra khả năng phủ sóng, chất lượng router và hạ tầng mạng tại công trình.

Thiết bị Zigbee

Thiết bị Zigbee thường kết nối thông qua Gateway tương thích. Giao thức này phù hợp với hệ thống có nhiều cảm biến, công tắc và thiết bị cần phối hợp trong các kịch bản tự động.

Trước khi mua, cần bảo đảm thiết bị, Gateway và ứng dụng thuộc hệ sinh thái tương thích. Không nên mặc định mọi sản phẩm Zigbee đều có thể kết nối với mọi Gateway.

Cách chọn thiết bị nhà thông minh phù hợp

Xác định nhu cầu ưu tiên

Thay vì mua nhiều thiết bị cùng lúc, khách hàng nên xác định những nhu cầu cần giải quyết trước, chẳng hạn:

• Điều khiển hệ thống chiếu sáng.
• Tăng khả năng quan sát và quản lý cửa ra vào.
• Tự động hóa rèm hoặc điều hòa.
• Theo dõi điện năng tiêu thụ.
• Điều khiển thiết bị bằng giọng nói.
• Tạo kịch bản cho toàn bộ căn nhà.

Việc xác định nhu cầu giúp lựa chọn đúng nhóm thiết bị và tránh đầu tư vào những tính năng ít sử dụng.

Chọn cùng hệ sinh thái

Các thiết bị sử dụng chung ứng dụng và Gateway tương thích sẽ thuận tiện hơn khi quản lý, chia sẻ quyền điều khiển và thiết lập tự động hóa.

Nếu kết hợp sản phẩm từ nhiều hệ sinh thái, cần kiểm tra khả năng tích hợp trước khi mua.

Kiểm tra hệ thống điện và mạng

Công tắc, ổ cắm, rèm và nhiều thiết bị điện thông minh cần nguồn điện, dây dẫn hoặc đế âm phù hợp. Các thiết bị WiFi cần vùng phủ sóng ổn định, trong khi thiết bị Zigbee cần Gateway được bố trí hợp lý.

Đối với nhà xây mới, nên lên phương án Smart Home trước khi hoàn thiện điện và nội thất. Với nhà đã sử dụng, cần khảo sát hiện trạng để lựa chọn giải pháp ít ảnh hưởng đến kết cấu.

Kiểm tra công suất và loại tải

Công tắc và ổ cắm phải được lựa chọn theo công suất, dòng điện và đặc tính của tải. Bình nóng lạnh, máy bơm, động cơ hoặc thiết bị có dòng khởi động cao không nên dùng chung loại công tắc chiếu sáng thông thường.

Nếu cần điều khiển tải lớn, hãy tham khảo thiết bị đóng cắt thông minh hoặc công tắc công suất cao phù hợp.

Dự trù khả năng mở rộng

Nếu dự kiến mở rộng hệ thống trong tương lai, khách hàng nên lựa chọn nền tảng, Gateway và hạ tầng mạng có khả năng đáp ứng số lượng thiết bị lớn hơn. Việc lên kế hoạch sớm giúp hệ thống dễ nâng cấp và hạn chế phải thay đổi thiết bị.

Gợi ý thiết bị theo từng không gian

Phòng khách

Phòng khách có thể sử dụng công tắc thông minh, đèn đổi màu, rèm tự động, bộ điều khiển TV hoặc điều hòa, camera và loa thông minh. Một kịch bản “Tiếp khách” có thể điều chỉnh đồng thời ánh sáng và rèm nếu các thiết bị hỗ trợ.

Phòng ngủ

Các thiết bị phù hợp gồm công tắc đầu giường, đèn điều chỉnh độ sáng, rèm tự động, cảm biến cửa và bộ điều khiển điều hòa. Người dùng có thể tạo kịch bản tắt đèn, đóng rèm và điều chỉnh thiết bị trước khi ngủ.

Nhà bếp

Ổ cắm, cảm biến và thiết bị đóng cắt cần được lựa chọn theo tải điện, vị trí lắp và điều kiện môi trường. Thiết bị sử dụng trong khu vực bếp phải được bố trí tránh nguồn nhiệt, nước và hơi ẩm không phù hợp.

Cửa ra vào

Khóa thông minh, camera, chuông cửa có hình và cảm biến cửa giúp hỗ trợ quản lý lối ra vào. Cấu hình cụ thể nên được lựa chọn theo loại cửa, vị trí lắp và nhu cầu lưu trữ hình ảnh.

Sân vườn và ban công

Có thể sử dụng công tắc, cảm biến hoặc thiết bị đóng cắt để điều khiển đèn sân vườn và hệ thống tưới. Sản phẩm lắp ngoài trời phải có cấp bảo vệ phù hợp và được thi công theo yêu cầu an toàn điện.

Mua thiết bị hay lắp đặt nhà thông minh trọn gói?

Khách hàng có kinh nghiệm kỹ thuật có thể mua từng thiết bị để nâng cấp dần. Phương án này phù hợp khi chỉ cần điều khiển một số đèn, ổ cắm hoặc thiết bị độc lập.

Với nhà xây mới, biệt thự, văn phòng hoặc công trình cần nhiều thiết bị phối hợp, nên khảo sát và lập phương án tổng thể. Giải pháp trọn gói giúp tính toán trước hệ thống điện, mạng, vị trí cảm biến, Gateway và khả năng mở rộng.

Tham khảo dịch vụ thi công lắp đặt nhà thông minh trọn gói của EITsmart để được tư vấn theo mặt bằng và nhu cầu thực tế.

Lưu ý khi lắp đặt thiết bị điện thông minh

• Ngắt nguồn điện trước khi đấu nối công tắc, ổ cắm hoặc thiết bị đóng cắt.
• Kiểm tra đúng điện áp, dòng điện và sơ đồ đấu dây của từng model.
• Không sử dụng công tắc chiếu sáng cho tải vượt quá thông số cho phép.
• Thiết bị ngoài trời cần có cấp bảo vệ và vị trí lắp phù hợp.
• Kiểm tra vùng phủ sóng WiFi và vị trí Gateway trước khi lắp số lượng lớn.
• Thay đổi mật khẩu mặc định và quản lý quyền chia sẻ thiết bị.
• Nên để thợ điện hoặc kỹ thuật viên có chuyên môn thực hiện các hạng mục đấu nối điện lưới.

Câu hỏi thường gặp về thiết bị nhà thông minh

Nhà đã hoàn thiện có lắp thiết bị nhà thông minh được không?

Có thể. Nhiều công tắc, ổ cắm, bộ điều khiển hồng ngoại, camera và thiết bị WiFi có thể được bổ sung cho nhà đang sử dụng. Tuy nhiên, cần kiểm tra đế âm, dây điện, nguồn cấp và hệ thống mạng trước khi lựa chọn.

Thiết bị nhà thông minh có cần Internet không?

Điều này phụ thuộc vào sản phẩm và phương thức điều khiển. Các chức năng điều khiển từ xa qua Internet thường cần kết nối mạng. Một số thao tác trực tiếp hoặc tự động hóa nội bộ có thể tiếp tục hoạt động tùy thiết bị và cấu hình.

Một ứng dụng có điều khiển được toàn bộ thiết bị không?

Có thể nếu các thiết bị thuộc cùng hệ sinh thái hoặc được nền tảng hỗ trợ. Khách hàng nên kiểm tra ứng dụng, giao thức và Gateway tương thích trước khi mua.

Thiết bị WiFi có cần Gateway không?

Phần lớn thiết bị WiFi kết nối trực tiếp với router và không cần Zigbee Gateway. Tuy nhiên, cần đọc thông số của từng model để xác nhận.

Thiết bị Zigbee có cần Gateway không?

Thông thường có. Thiết bị Zigbee cần kết nối với Gateway tương thích để quản lý trên ứng dụng và phối hợp với các thiết bị khác.

Có thể điều khiển thiết bị nhà thông minh bằng giọng nói không?

Có thể với các model và nền tảng tương thích. Người dùng cần liên kết thiết bị với trợ lý giọng nói được hỗ trợ và hoàn tất cấu hình trên ứng dụng.

Nên bắt đầu từ thiết bị nào?

Với nhu cầu cơ bản, có thể bắt đầu từ công tắc, ổ cắm, đèn hoặc bộ điều khiển hồng ngoại. Nếu muốn tự động hóa, nên bổ sung cảm biến và Gateway phù hợp. Với hệ thống toàn nhà, nên khảo sát và xây dựng cấu hình tổng thể trước khi mua.